Πώς να οργανώσεις τα οικονομικά σου τη νέα σεζόν σε 7 βήματα

Ο Σεπτέμβριος μοιάζει συχνά με μια δεύτερη αρχή μέσα στη χρονιά. Οι διακοπές ολοκληρώνονται, η καθημερινότητα αποκτά ξανά πρόγραμμα και μαζί της επιστρέφουν οι υποχρεώσεις που είχαν μείνει για λίγο στην άκρη. Είναι μια καλή ευκαιρία να επανεξετάσεις τις προτεραιότητές σου και να δεις πώς μπορείς να πετύχεις τους στόχους που έχεις θέσει, ξεκινώντας από τα οικονομικά σου.

Είναι, επίσης, μια καλή στιγμή για να δεις πιο καθαρά τα οικονομικά σου. Όχι απαραίτητα για να κάνεις μεγάλες αλλαγές από τη μία ημέρα στην άλλη, αλλά για να καταλάβεις πού βρίσκεσαι, τι θέλεις να πετύχεις και ποιες μικρές κινήσεις μπορούν να σε φέρουν πιο κοντά στους στόχους σου.

Η οργάνωση των οικονομικών δεν σημαίνει ότι χρειάζεται να παρακολουθείς κάθε ευρώ ή να στερείσαι όσα σου δίνουν χαρά. Σημαίνει να γνωρίζεις πού κατευθύνεται το εισόδημά σου και να αποφασίζεις συνειδητά ποιο μέρος του θέλεις να διαθέτεις για το παρόν, τις απρόβλεπτες ανάγκες και το μέλλον σου.

Με μια ματιά

• Γράψε τα πραγματικά έσοδα και έξοδά σου πριν δημιουργήσεις νέο προϋπολογισμό.
• Χώρισε τις καθημερινές ανάγκες από τα περιστασιακά και τα ετήσια έξοδα.
• Δημιούργησε ένα αποθεματικό για έκτακτες ανάγκες, ώστε να έχεις άμεσα διαθέσιμα χρήματα όταν τα χρειαστείς.
• Μετάτρεψε τις γενικές επιθυμίες σε συγκεκριμένους οικονομικούς στόχους με ποσό και χρονικό ορίζοντα.
• Επίλεξε ένα ποσό που μπορείς να διαθέτεις με συνέπεια, χωρίς να πιέζεται ο μηνιαίος προϋπολογισμός σου.
• Επανεξέταζε το πλάνο σου όταν αλλάζουν το εισόδημα, οι ανάγκες ή οι προτεραιότητές σου.

1. Ξεκίνα καταγραφή εσόδων και εξόδων

Πριν θέσεις νέους στόχους, χρειάζεται να γνωρίζεις τι συμβαίνει σήμερα. Δες τις κινήσεις των τραπεζικών λογαριασμών και των καρτών σου για τους τελευταίους δύο ή τρεις μήνες και κατάγραψε τα βασικά έσοδα και έξοδα.

Χώρισε τα έξοδά σου σε τρεις κατηγορίες:

• σταθερές υποχρεώσεις, όπως ενοίκιο ή δόση δανείου, λογαριασμοί και ασφάλιστρα
• καθημερινά έξοδα, όπως τρόφιμα, μετακινήσεις και δραστηριότητες
• περιστασιακές δαπάνες όπως επισκευές, δώρα ή έξοδα εκπαίδευσης

Μια τέτοια καταγραφή μπορεί να αποκαλύψει μικρές επαναλαμβανόμενες δαπάνες που περνούν συνήθως απαρατήρητες. Στόχος, ωστόσο, δεν είναι να αισθανθείς ενοχές για όσα ξοδεύεις. Είναι να αποκτήσεις μια ρεαλιστική βάση πάνω στην οποία θα στηρίξεις τις επόμενες αποφάσεις σου.

2. Φτιάξε έναν ρεαλιστικό μηνιαίο προϋπολογισμό

Ένας προϋπολογισμός λειτουργεί όταν είναι προσαρμοσμένος στη δική σου ζωή. Αν είναι υπερβολικά αυστηρός, πιθανότατα θα εγκαταλειφθεί μετά τις πρώτες εβδομάδες.

Ξεκίνα αφαιρώντας από το καθαρό μηνιαίο εισόδημά σου τις σταθερές υποχρεώσεις και τις βασικές ανάγκες. Στη συνέχεια, υπολόγισε ένα ρεαλιστικό ποσό για προσωπικά έξοδα, ψυχαγωγία και μικρές απολαύσεις. Από το ποσό που απομένει, δες τι μπορείς να διαθέτεις σταθερά κάθε μήνα για τους μακροπρόθεσμους οικονομικούς σου στόχους.

Αντί να περιμένεις να δεις τι θα περισσέψει στο τέλος του μήνα, μπορείς να εντάξεις την επένδυση στον προϋπολογισμό σου ως μια σταθερή μηνιαία επιλογή. Μέσα από τακτικές καταβολές, ακόμη και ένα μικρό ποσό μπορεί σταδιακά να συμβάλει στη δημιουργία κεφαλαίου για το μέλλον.

Ο γνωστός κανόνας 50/30/20 μπορεί να χρησιμεύσει ως αφετηρία: 50% για ανάγκες, 30% για επιθυμίες και 20% για αποταμίευση ή άλλους οικονομικούς στόχους. Δεν είναι, όμως, υποχρεωτικό να ακολουθήσεις ακριβώς αυτά τα ποσοστά. Το κόστος ζωής, το ύψος του εισοδήματος και οι οικογενειακές υποχρεώσεις διαφέρουν σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο.

3. Προγραμμάτισε τα έξοδα που δεν εμφανίζονται κάθε μήνα

Ο προϋπολογισμός συχνά ανατρέπεται από δαπάνες που γνωρίζουμε ότι θα έρθουν, αλλά δεν τις υπολογίζουμε εγκαίρως. Τα τέλη κυκλοφορίας, μια ετήσια συνδρομή, η συντήρηση του αυτοκινήτου, ή μια προγραμματισμένη επισκευή στο σπίτι μπορεί να μην είναι μηνιαία έξοδα, είναι όμως προβλέψιμα.

Κατάγραψε τις σημαντικότερες ετήσιες υποχρεώσεις και μοίρασε το συνολικό ποσό τους σε δώδεκα μήνες. Αν, για παράδειγμα, υπολογίζεις ότι θα χρειαστείς 600 ευρώ μέσα στη χρονιά για συγκεκριμένες υποχρεώσεις, μπορείς να προβλέπεις 50 ευρώ κάθε μήνα.

Με αυτόν τον τρόπο, ένα έξοδο που διαφορετικά θα επιβάρυνε απότομα τον προϋπολογισμό σου μετατρέπεται σε μια διαχειρίσιμη μηνιαία πρόβλεψη.

4. Δημιούργησε ένα αποθεματικό έκτακτης ανάγκης

Μια βλάβη στο αυτοκίνητο, ένα πρόβλημα στο σπίτι ή μια προσωρινή μεταβολή του εισοδήματος μπορεί να εμφανιστεί χωρίς προειδοποίηση. Το αποθεματικό έκτακτης ανάγκης έχει σκοπό να καλύπτει τέτοιες ανάγκες χωρίς να χρειαστεί να διακόψεις ένα μακροπρόθεσμο πλάνο ή να καταφύγεις άμεσα σε δανεισμό.

Το κατάλληλο ύψος του εξαρτάται από τα μηνιαία έξοδα, τη σταθερότητα του εισοδήματος και τις υποχρεώσεις σου. Μπορείς αρχικά να θέσεις έναν μικρότερο και πιο προσιτό στόχο και να τον αυξάνεις σταδιακά.

Το αποθεματικό χρειάζεται να παραμένει άμεσα διαθέσιμο. Για αυτόν τον λόγο διαφέρει από μια μακροπρόθεσμη επένδυση, της οποίας η αξία μπορεί να παρουσιάζει διακυμάνσεις και η πρόωρη ρευστοποίηση να μην είναι πάντα συμφέρουσα.

5. Θέσε συγκεκριμένους οικονομικούς στόχους

Το «θέλω να αποταμιεύσω περισσότερα» είναι μια θετική πρόθεση, αλλά δύσκολα μετατρέπεται σε συγκεκριμένο πλάνο. Ένας χρήσιμος οικονομικός στόχος χρειάζεται να απαντά σε τρεις ερωτήσεις:

1. Τι θέλω να πετύχω;
2. Πόσα χρήματα θα χρειαστώ;
3. Σε πόσο χρόνο θέλω να φτάσω εκεί;

Ο στόχος μπορεί να είναι μια αγορά, οι σπουδές ενός παιδιού, η απόκτηση κατοικίας, η ενίσχυση του εισοδήματος μετά τη συνταξιοδότηση ή απλώς η δημιουργία μεγαλύτερης οικονομικής ασφάλειας.

Οι προτεραιότητες αλλάζουν μαζί με τη ζωή μας. Η δημιουργία οικογένειας, μια επαγγελματική αλλαγή ή η αγορά ενός σπιτιού μπορούν να μεταβάλουν τόσο τις ανάγκες όσο και τις οικονομικές δυνατότητές μας. Γι’ αυτό, η διαχείριση των αλλαγών στα διαφορετικά στάδια της ζωής χρειάζεται κάθε φορά διαφορετικό οικονομικό σχεδιασμό.

Όταν ο στόχος έχει ποσό και χρονικό ορίζοντα, μπορείς να υπολογίσεις τι χρειάζεται να βάζεις στην άκρη και να ελέγχεις αν η πορεία σου παραμένει ρεαλιστική.

6. Δες πώς μπορείς να ξεκινήσεις να επενδύεις σταδιακά

Αφού έχεις καταγράψει τα έξοδά σου και έχεις θέσει έναν συγκεκριμένο οικονομικό στόχο, το επόμενο βήμα είναι να δεις πώς μπορείς να αξιοποιήσεις το ποσό που έχεις τη δυνατότητα να διαθέτεις κάθε μήνα.

Η λέξη «επένδυση» μπορεί αρχικά να ακούγεται σύνθετη ή να δημιουργεί την εντύπωση ότι χρειάζεται μεγάλο αρχικό κεφάλαιο. Στην πράξη, μπορεί να ξεκινήσει σταδιακά, με ένα ποσό προσαρμοσμένο στον μηνιαίο προϋπολογισμό σου και με επιλογές που λαμβάνουν υπόψη τον στόχο, τον χρονικό ορίζοντα και το επίπεδο κινδύνου που είσαι διατεθειμένος να αναλάβεις.

Μία από αυτές τις επιλογές είναι τα προγράμματα Unit Linked, τα οποία συνδυάζουν την ασφαλιστική προστασία με τη δυνατότητα επένδυσης σε αμοιβαία κεφάλαια. Μέσα από τακτικές καταβολές, σου επιτρέπουν να δημιουργείς σταδιακά ένα κεφάλαιο για έναν μακροπρόθεσμο στόχο. Η αξία της επένδυσης μπορεί να παρουσιάζει διακυμάνσεις και η απόδοσή της δεν είναι εγγυημένη, γι’ αυτό η επιλογή χρειάζεται να ανταποκρίνεται στις ανάγκες και στο επενδυτικό σου προφίλ.

7. Κάνε τη συνέπεια μέρος της καθημερινότητάς σου

Η αρχή μιας νέας σεζόν μπορεί να σου δώσει το κίνητρο να οργανωθείς. Το αποτέλεσμα, όμως, κρίνεται από όσα μπορείς να συνεχίσεις να κάνεις και τους επόμενους μήνες.

Μια πάγια καταβολή λίγο μετά την ημερομηνία που λαμβάνεις το εισόδημά σου μειώνει την πιθανότητα να δαπανηθεί το ποσό αλλού. Έτσι, η αποταμίευση ή η επένδυση αντιμετωπίζεται ως μέρος του προϋπολογισμού και όχι ως «ό,τι περισσέψει στο τέλος του μήνα».

Αν το διαθέσιμο ποσό είναι μικρό, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν αξίζει να ξεκινήσεις. Η συστηματική αποταμίευση βασίζεται περισσότερο στη διάρκεια και στη συνέπεια παρά σε μια εντυπωσιακή πρώτη κίνηση.

Προγραμμάτισε, επίσης, έναν σύντομο έλεγχο κάθε τρεις ή έξι μήνες. Εξέτασε αν άλλαξαν τα έσοδα, τα έξοδα ή οι στόχοι σου και προσάρμοσε ανάλογα το πλάνο. Ο οικονομικός προγραμματισμός χρειάζεται να ακολουθεί τη ζωή σου, όχι να παραμένει αμετάβλητος όταν οι συνθήκες έχουν αλλάξει.

Από την οργάνωση των οικονομικών στους μακροπρόθεσμους στόχους

Ένας τακτοποιημένος προϋπολογισμός σε βοηθά να καλύπτεις τις σημερινές σου ανάγκες. Ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός σε βοηθά να προετοιμάζεσαι για όσα θέλεις να πετύχεις τα επόμενα χρόνια.

Το My Investment Plan της Eurolife FFH είναι ένα ασφαλιστικό επενδυτικό πρόγραμμα Unit Linked για ανθρώπους που μπορούν να επενδύουν μέρος του εισοδήματός τους με στόχο τη δημιουργία κεφαλαίου σε βάθος χρόνου.

Με μικτό ασφάλιστρο που ξεκινά από 50€/ μήνα, το My Investment Plan προσφέρει τη δυνατότητα επιλογής επενδυτικής στρατηγικής ανάλογα με το προφίλ κινδύνου και τον επενδυτικό ορίζοντα, πρόσβαση σε διαφορετικά αμοιβαία κεφάλαια και δυνατότητα προσαρμογής του ποσού με τακτικές καταβολές, ενώ συνδυάζει το επενδυτικό σκέλος με βασική κάλυψη ζωής.

Πριν από οποιαδήποτε επιλογή, χρειάζεται να αξιολογήσεις τον χρονικό σου ορίζοντα, τις οικονομικές σου δυνατότητες και τον βαθμό κινδύνου που μπορείς να αναλάβεις καθώς τα Unit Linked συνδέονται με επενδύσεις των οποίων η αξία παρουσιάζει διακυμάνσεις.

Η αρχή της νέας σεζόν είναι μια καλή ευκαιρία να ξεκαθαρίσεις τις προτεραιότητές σου, να θέσεις νέους οικονομικούς στόχους και να οργανώσεις ένα πλάνο που ανταποκρίνεται στις δυνατότητές σου. Με ένα ποσό που μπορείς να διαθέτεις σταθερά και με την επενδυτική στρατηγική που ταιριάζει στο προφίλ σου, μπορείς να αρχίσεις να δημιουργείς σήμερα τις προϋποθέσεις για όσα σχεδιάζεις για το μέλλον.

Συχνές ερωτήσεις

Πώς μπορώ να οργανώσω καλύτερα τα οικονομικά μου;

Ξεκίνα καταγράφοντας τα καθαρά έσοδα, τις σταθερές υποχρεώσεις και τα καθημερινά έξοδα δύο ή τριών μηνών. Στη συνέχεια, δημιούργησε έναν ρεαλιστικό προϋπολογισμό που προβλέπει ποσά για έκτακτες ανάγκες, προσωπικά έξοδα και μελλοντικούς στόχους.

Πόσα χρήματα πρέπει να αποταμιεύω κάθε μήνα;

Δεν υπάρχει ένα ποσοστό που να ταιριάζει σε όλους. Το κατάλληλο ποσό εξαρτάται από το εισόδημα, το κόστος ζωής, τις υποχρεώσεις και τους στόχους σου. Προτίμησε ένα ποσό που μπορείς να διαθέτεις σταθερά, ακόμη κι αν είναι μικρότερο από αυτό που θα ήθελες ιδανικά.

Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στην αποταμίευση και την επένδυση;

Η αποταμίευση αφορά συνήθως χρήματα που θέλεις να παραμένουν διαθέσιμα για κοντινούς στόχους ή έκτακτες ανάγκες. Η επένδυση έχει κατά κανόνα μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα και περιλαμβάνει κίνδυνο απώλειας μέρους ή και του συνόλου του επενδυόμενου κεφαλαίου.

Χρειάζομαι μεγάλο κεφάλαιο για να ξεκινήσω να επενδύω;

Όχι απαραίτητα. Υπάρχουν προγράμματα τακτικών καταβολών που επιτρέπουν την έναρξη με μικρότερα μηνιαία ποσά. Πριν ξεκινήσεις, χρειάζεται να έχεις εξετάσει τις καθημερινές σου ανάγκες, το αποθεματικό ασφαλείας και την ανοχή σου στον επενδυτικό κίνδυνο.

Τι είναι το επενδυτικό προφίλ;

Το επενδυτικό προφίλ αποτυπώνει τον βαθμό κινδύνου που μπορεί και επιθυμεί να αναλάβει ένας επενδυτής. Διαμορφώνεται με βάση παράγοντες όπως ο χρονικός ορίζοντας, οι οικονομικοί στόχοι, η γνώση και εμπειρία στις επενδύσεις και η δυνατότητα διαχείρισης πιθανών απωλειών.

Κάθε πότε πρέπει να ελέγχω το οικονομικό μου πλάνο;

Ένας έλεγχος ανά τρεις ή έξι μήνες είναι χρήσιμος. Χρειάζεται, επίσης, επανεξέταση μετά από μια σημαντική αλλαγή, όπως νέα εργασία, μεταβολή εισοδήματος, αγορά κατοικίας ή δημιουργία οικογένειας.